FREZELEME TEMELLERİ
Kesme hızı, devir ve ilerleme nedir?
Vc, n, fz, vf, ap ve ae aynı kesme koşulunun farklı parçalarını anlatır. Doğru iletişim için önce sembolün neyi ifade ettiğini ve hangi birimle kullanıldığını bilmek gerekir.
Yayın tarihi: 7 Eylül 2026 · Eğitim amaçlı teknik rehber
Temel semboller
| Sembol | Anlamı | Birim | Açıklama |
|---|---|---|---|
| Vc | Kesme hızı | m/dak | Kesici kenarın iş parçasına göre çevresel hızını ifade eder. |
| n | İş mili devri | dev/dak (rpm) | Takımın bir dakikada yaptığı dönüş sayısıdır. |
| fz | Diş başına ilerleme | mm/diş | Her bir kesici ağzın bir dönüşte aldığı teorik talaş miktarıdır. |
| vf | Tabla ilerlemesi | mm/dak | Takım ile iş parçası arasındaki doğrusal ilerleme hızıdır. |
| z | Kesici ağız sayısı | adet | İlerleme hesabına katılan kesici ağız sayısıdır. |
| ap | Eksenel kesme derinliği | mm | Takım ekseni yönündeki kesme derinliğini ifade eder. |
| ae | Radyal kesme genişliği | mm | Takım çapının iş parçasına radyal yönde ne kadar girdiğini ifade eder. |
Kesme hızından devir nasıl hesaplanır?
Metre/dakika cinsinden kesme hızı biliniyorsa iş mili devri şu ilişkiyle hesaplanır:
Burada D, takım çapının milimetre cinsinden değeridir.
EĞİTİM AMAÇLI ÖRNEK
Vc = 100 m/dak ve D = 10 mm kabul edilirse:
n = (100 × 1000) / (π × 10) ≈ 3.183 dev/dak
Diş başına ilerlemeden tabla ilerlemesi nasıl hesaplanır?
Tabla ilerlemesi; diş başına ilerleme, kesici ağız sayısı ve devir kullanılarak hesaplanır:
EĞİTİM AMAÇLI ÖRNEK
fz = 0,05 mm/diş, z = 4 ve n = 3.183 dev/dak kabul edilirse:
vf = 0,05 × 4 × 3.183 ≈ 637 mm/dak
ap ve ae neden ayrı değerlendirilir?
ap eksenel kesme derinliğini, ae ise radyal kesme genişliğini gösterir. İkisi takımın kesmeye ne ölçüde girdiğini farklı yönlerde tanımlar. Aynı devir ve ilerleme değeri kullanılsa bile ap veya ae değiştiğinde takım yükü, talaş oluşumu ve ısı dengesi değişebilir. Bu nedenle bu değerler için her takımda geçerli tek bir sayı yoktur.
Hesaplanan değer neden doğrudan uygulanmamalı?
- İş parçası malzemesi ve sertliği
- Takım çapı, geometrisi, kaplaması ve ağız sayısı
- Takım çıkıntısı ve bağlama rijitliği
- Tezgâhın devir, güç ve stabilite sınırları
- Kanal, yan frezeleme, cep veya finiş gibi operasyon türü
- Soğutma ve talaş tahliye koşulları
Formüller değerler arasındaki matematiksel ilişkiyi verir; güvenli başlangıç değerini tek başına belirlemez. Seri bazlı değerler bu nedenle bu rehberde yayımlanmamaktadır.
Uygulamanız için doğru takımı belirleyin
Alpine Tools ürünlerini inceleyebilir veya uygulamanızın ayrıntılarını paylaşmak için teklif talebi gönderebilirsiniz.